سازهخبر بهعنوان رسانه تخصصی حوزه شهری، معماری و شهرسازی همواره تلاش میکند تازهترین رویدادها و روندهای جهانی این حوزه را پوشش دهد. در همین راستا، گزارش کوتاهی از انتخاب بارسلونا بهعنوان پایتخت جهانی معماری ۲۰۲۶که یکی از مهمترین اتفاقات بینالمللی موثر در آینده طراحی و برنامهریزی شهری ، خدمت علاقمندان قرار داده میشود.
بارسلونا؛ پایتخت جهانی معماری ۲۰۲۶ و ظرفیت معماری برای تحول واقعیت
بارسلونا در سال ۲۰۲۶ عنوان «پایتخت جهانی معماری» را از سوی یونسکو و اتحادیه بینالمللی معماران (UIA) دریافت میکند؛ عنوانی که تنها یک رویداد نمادین نیست، بلکه برنامهای گسترده برای بازاندیشی نقش معماری در ساخت آینده شهرها و زندگی انسانهاست. شعار اصلی این دوره، «ظرفیت معماری برای تبدیل به واقعیت» است؛ مفهومی که نشان میدهد معماری امروز فراتر از خلق فرم و زیبایی، ابزاری اجتماعی، فرهنگی و محیطزیستی برای مواجهه با چالشهای جهان معاصر محسوب میشود.
چرا بارسلونا انتخاب شد؟
بارسلونا از دههها پیش یکی از آزمایشگاههای شهری جهان محسوب میشود. تجربههای این شهر در بازآفرینی فضاهای عمومی، ادغام معماری تاریخی و معاصر، و مدیریت شهری مبتنی بر انسانمحوری، آن را به نمونهای الهامبخش در سطح جهانی تبدیل کرده است. میراث گائودی، خیابانپردازیهای منحصربهفرد، بلوکهای شهری شاخص و پروژههای توسعه پایدار، همگی بخشی از دلایل انتخاب این شهر هستند.
اما مهمتر از اتفاقات گذشته، چالشهای امروزشهر بارسلوناست؛ از بحران مسکن و فشار گردشگری انبوه تا اثرات تغییرات اقلیمی. آنچه یونسکو و UIA برجسته میکنند، توانایی این شهر در تبدیل مشکلات به فرصت و نقش معماری در این فرآیند است.
محورهای محتوایی سال ۲۰۲۶
برنامه بارسلونا شامل یک دوره ۱۰ ماهه فعالیتهای گسترده خواهد بود: نمایشگاهها، کارگاهها، تورهای معماری، رویدادهای پژوهشی، عناصر موقت شهری و پروژههای مشارکت اجتماعی. محورهای اصلی عبارتاند از:
- معماری و سیاره در گذار
- طراحی برای انسان و فراتر از آن
- زیبایی، اخلاق و مسئولیت طراحی
- ساخت و ساز قابل بازیافت و سازگاری شهری
- وابستگی متقابل اجتماعی و فضایی
این محورها زیرعنوان «Becoming – Architectures for a Planet in Transition» تعریف شدهاند؛ عبارتی که تأکید میکند معماری در حال «اتفاق افتادن» است و باید برای آیندهای نامطمئن اما ضروری برنامهریزی کند.
کنگره جهانی معماران UIA
یکی از نقاط اوج سال ۲۰۲۶، «کنگره جهانی معماران» است که از ۲۸ ژوئن تا ۲ ژوئیه برگزار خواهد شد. این کنگره بر «معماری بهمثابه پژوهش» تأکید دارد و میزبان معماران، پژوهشگران، طراحان و سیاستگذاران شهری از سراسر جهان خواهد بود.
مشارکت عمومی؛ معماری برای همه
برنامهریزی سال ۲۰۲۶ بر این اصل بنا شده که معماری باید برای مردم قابل لمس و قابل مشارکت باشد. به همین دلیل، رویدادهای محلهمحور، فراخوانهای مشارکت عمومی و برنامههای آموزشی در سطح شهر طراحی شده است.
اهمیت جهانی رویداد
انتخاب بارسلونا پیام روشنی برای جامعه جهانی دارد:
معماری تنها هنر ساخت نیست، بلکه نیرویی برای تغییر است. بحرانهای امروز جهان ــ از تغییرات اقلیمی تا نابرابری شهری ــ نیازمند بازاندیشی در نقش معماری هستند؛ و بارسلونا ۲۰۲۶ بستری برای این گفتوگو فراهم میکند.
جمعبندی
بارسلونا ففط۲۰۲۶ یک جشن مختص معماری نیست؛ یک فراخوان جهانی است برای بازتعریف آینده معماری و شهرسازی. این رویداد نشان میدهد معماری، هنگامی که با دانش، مسئولیت و نگاه بینرشتهای همراه باشد، میتواند واقعیتهای اجتماعی و محیطی را دگرگون کند.

تهیه و تنظیم:آرمین دخت نوتاش سنگتراش
معمار و پژوهشگر
منابع
- UNESCO – Barcelona named UNESCO-UIA World Capital of Architecture 2026
- ArchDaily – Barcelona Named UNESCO World Capital of Architecture for 2026
- Barcelona Capital Mundial Arquitectura – Official Program & Curatorship
- Catalan News – Barcelona 2026 World Architecture Capital Program
- UIA – World Congress of Architects 2026 Information

دیدگاهتان را بنویسید