میرسعید سهرابی، مدیرعامل انجمن خیرین مسکن‌ساز آذربایجان شرقی، میهمان «سازه‌خبر» نخستین و پربازدیدترین رسانه حوزه شهر، راه و ساختمان شمال‌غرب کشور بود و در گفت‌وگو با خبرنگاران این رسانه به تشریح فعالیت‌های انجمن پرداخت.

به گزارش سازه‌خبر، مدیرعامل انجمن خیرین مسکن‌ساز آذربایجان شرقی در ابتدای گفت‌وگوی اختصاصی خود با سازه خبر اظهار داشت: انجمن خیرین مسکن‌ساز حدود ۱۴ سال است که در سطح استان فعالیت می‌کند و طی این مدت حدود ۱۲۰۰ واحد مسکونی ساخته و تحویل متقاضیان داده است.

وی افزود: بیشتر متقاضیان معرفی‌شدگان سازمان بهزیستی و کمیته امداد حضرت امام (ره) هستند و بخشی نیز متقاضیان عادی‌اند که پس از انجام تحقیقات لازم، خدمات دریافت می‌کنند. انجمن خیرین مسکن‌ساز در تمامی استان‌ها شعبه دارد و می‌توان گفت ساختارمندترین NGO کشور در حوزه مسکن‌سازی است؛ البته سال آغاز فعالیت این انجمن در استان‌ها متفاوت است.

میر سعید سهرابی با اشاره به ترکیب اعضای حقوقی انجمن توضیح داد: این تشکل دارای اعضای حقوقی از جمله مدیرکل بنیاد مسکن استان و هیئت امنایی متشکل از نماینده ولی‌فقیه به‌عنوان رئیس هیئت امنا، استاندار به‌عنوان نائب‌رئیس، مدیرکل راه و شهرسازی، مدیرکل بنیاد مسکن و تعدادی از خیرین فعال است.

وی هدف اصلی انجمن را احداث واحدهای مسکونی با قیمت تمام‌شده کمتر از بازار عنوان کرد و ادامه داد: هم‌اکنون ۳۹۹ واحد در شهر سهند در دست اجرا داریم که تاکنون ۲۶۶ واحد آن تحویل شده و طی حدود هشت ماه، واحدها را به متقاضیان واگذار واجد شرایط واگذار کرده‌ایم.

سهرابی با اشاره به پروژه‌های فعال در شهرستان‌هایی همچون اهر، بستان‌آباد و شبستر افزود: تلاش ما تشکیل مجمع خیرین شهرستانی با ساختار مشخص شامل امام جمعه، فرماندار و خیرین بومی است تا روند شناسایی نیازمندان تسهیل شود.

وی از خرید دو هکتار زمین در شهر سهند به‌منظور احداث پروژه‌ای ویژه اقشار ضعیف، کم‌درآمد و خانوارهای دارای معلول خبر داد و تأکید کرد: در حوزه خانوارهای دارای معلول، برخی مسائل اساسی در خیریه‌ها مغفول مانده است. به همین دلیل کمیته اصناف، کمیته مهندسان و کمیته اساتید دانشگاه را در خیریه‌ها تشکیل داده‌ایم. به باور من، بهترین نوع کمک به خیریه، مشاوره و مشارکت فکری افراد فرهیخته است؛ کمک‌های خیریه فقط مالی نیست.

سهرابی درباره جایگاه تصمیم‌سازی در فعالیت خیریه‌ها گفت: اغلب معضلات کشور متولی مشخص دارند که از ترک فعل یا بدعملی آنها ناشی می‌شود. بنابراین باید کمیته‌های تخصصی برای تصمیم‌سازی وجود داشته باشد تا از تولید فقر جلوگیری شود و تصمیم‌های صحیح به دولت منتقل گردد. برای نمونه، مهم‌ترین چالش امروز طرح نهضت ملی مسکن، افزایش انصرافی‌هاست؛ زیرا اگر هدف تأمین مسکن بی‌مسکن‌ها بود، اکنون این اتفاق نیفتاده است. امروز تا یک و نیم میلیارد تومان از متقاضی مطالبه می‌شود و بسیاری به دلیل ناتوانی، انصراف می‌دهند و امتیاز خود را با مبالغ ناچیز می‌فروشند. در نتیجه، فرد دارای فرم ج سبز، تبدیل به فرد دارای فرم ج قرمز می‌شود و دیگر از خدمات دولتی محروم می‌گردد.

وی تأکید کرد: این ایراد باید با کمک کمیته فرهیختگان به دولت منعکس شود تا در صورت واقعی بودن هدف تأمین مسکن اقشار نیازمند، اصلاحات لازم انجام گیرد. تمرکز ما بر ایده‌پردازی و تصمیم‌سازی است و نمی‌توان نیازمندان را نادیده گرفت.

سهرابی درباره نحوه تأمین آورده متقاضیان و نقش خیرین در احداث پروژه های انجمن خیرین مسکن‌ساز آذربایجان شرقی توضیح داد: برای متقاضیانی که توان تأمین آورده ندارند، کمک‌های حمایتی ارائه می‌کنیم و در صورت کاهش آورده، آنها را در لیست انصرافی‌ها قرار نمی‌دهیم. اصل هزینه‌ها از طریق معرفی به بانک و دریافت تسهیلات انجام می‌شود و باقی نیز توسط خیرین و استفاده از مصالح تامین شده توسط خیرین تأمین می‌شود. جامعه مهندسان و سازندگان می‌توانند در پروژه‌ها با ارائه خدماتی مانند نظارت رایگان نقش مهمی داشته باشند. همچنین سازندگان مصالح ساختمانی قادر به کمک قابل توجه هستند.

مدیرعامل انجمن خیرین مسکن‌ساز آذربایجان شرقی خبر داد: در دو ماه آینده، همایش خیرین مسکن‌ساز استان برگزار خواهد شد و از مهندسان، صنعتگران و تولیدکنندگان برای همکاری دعوت می‌شود. در شرایط فعلی، جامعه ما بیش از هر زمان به امنیت ناشی از داشتن سرپناه نیاز دارد و تأمین این نیاز، امنیت روانی، جسمی و شغلی به همراه خواهد داشت.

وی در پاسخ به سؤالی درباره نحوه معرفی متقاضیان گفت: تحقیقات اولیه انجام می‌شود و متقاضیان با حفظ آبرو خدمات دریافت می‌کنند.

سهرابی درباره موازی‌کاری فعالیت خیریه‌ها نیز گفت: بله، این معضل در حوزه‌های مختلف مانند درمان و مدرسه‌سازی وجود دارد. در جلسات استانداری تأکید کرده‌ام که فعالیت خیرین حوزه مسکن باید مدیریت و متمرکز شود تا از هدررفت هزینه‌ها و سوءاستفاده‌ها جلوگیری شود. اکنون نیازمند طرح آمایش متقاضیان مسکن هستیم تا مشخص شود چه تعداد در تبریز واقعاً نیازمند مسکن‌اند.

مدیرعامل انجمن خیرین مسکن‌ساز آذربایجان شرقی در خصوص شهرک جوانان و پروژه اسدگولی تبریز نیز گفت: به‌صورت مستقیم مشارکتی در این پروژه ها نداشتیم چون بیشتر در سهند متمرکز بوده‌ایم. اما احتمالاً در شهرک جوانان زمینی به انجمن اختصاص دهند اما واگذاری آنجا محدود بوده و ویژه حاشیه‌نشینان است، در حالی‌که همه متقاضیان ما حاشیه‌نشین نیستند. نگرانی آن است که این طرح به جامعه هدف نرسد.

وی درباره مسکن حمایتی افزود: این پرسش‌ها وجود دارد که آیا این طرح واقعاً حمایتی است و متولی آن چه نهادی است. با توجه به تأمین زمین و مصالح رایگان در انجمن خیرین، می‌توان تفاوت ایجاد کرد؛ بنابراین باید متولی مشخصی برای جلوگیری از تبدیل این طرح به بازار خرید و فروش امتیاز تعیین شود.

وی وجود متولیان متعدد حوزه مسکن را یکی از مشکلات اساسی برشمرد و گفت: وزارت راه و شهرسازی، بنیاد مسکن، بانک مسکن، شرکت سرمایه‌گذاری مسکن، انجمن انبوه‌سازان و… همگی متولی‌اند، اما مشکل مسکن همچنان پابرجاست. پرسش این است که آیا بانک‌ها باید وارد کار اقتصادی شوند؟ که در این خصوص باید گفت خیر!چنین روندی بخش خصوصی را تضعیف کرده و رقابت را کاهش داده است.

سهرابی افزود: در حوزه کاری ما، خیرین و مردم علاقه‌مند به کمک هستند. ای‌کاش دولت بیشتر در زمینه ارائه زمین، کمک در انشعابات و صدور پروانه به مجموعه‌هایی مانند انجمن‌ها یاری دهد. در سیستم دولتی پروژه‌ها با کوچک‌ترین کسری بودجه متوقف می‌شوند، اما ما با تکیه بر خیرین، موفق شده‌ایم واحدهایی با قیمت ۱۵۰ تا ۲۰۰ میلیون تومان به مستمندان تحویل دهیم.

وی در پاسخ به پرسشی درباره عدم استفاده از ظرفیت بافت فرسوده برای احداث مسکن گفت: باید همزمان بافت فرسوده و مکان‌های جدید پیش بروند؛ ساخت‌وساز فقط در بافت فرسوده تبریز ممکن نیست. ۲۷ هزار واحد نهضت ملی در سهند ساخته شده و کارفرمای آن شرکت عمران سهند بوده که عملکرد خوبی داشته است. اما در بافت فرسوده تبریز به دلیل تراکم و ارزش بالای زمین، اجرای پروژه دشوار است؛ هرچند زیرساخت‌ها آماده است. می‌توانست حداقل ۷ هزار واحد از این ۲۷ هزار واحد در بافت فرسوده ساخته شود، اما موضوع تملک سخت و زمان‌بر است، با این حال ضروری است.

وی درباره حمایت از پروژه‌های مشارکتی  در قالب افراد دارای زمین گفت: آمادگی کامل برای ورود به این حوزه داریم و این روش برای ما ساده‌تر است، چراکه زمین آماده وجود دارد. تنها شرط این است که مالکان واجد شرایط باشند و ملک آنها در بافت فرسوده قرار داشته باشد.

مدیرعامل انجمن خیرین مسکن‌ساز آذربایجان شرقی درباره رتبه استان آذربایجان شرقی در سطح کشور در جذب حمایت خیرین گفت: آذربایجان شرقی همواره جزو دو استان برتر کشور بوده است. برخی انجمن‌ها در استان‌های دیگر سیستم اداری فعالی ندارند، اما ما ساختاری پایدار ایجاد کرده‌ایم تا انجمن مادام‌العمر فعالیت کند.

تهیه و تنظیم:

سید حسین هاشمی

حمیدپورعبداله

عکس از: روفیا اقدم